Có người tối qua ngủ chập chờn.
Sáng dậy đo huyết áp: 150/90 mmHg.
Hoảng.
Lo.
Nghĩ ngay là thuốc không còn tác dụng.
Nhưng đôi khi, thủ phạm không nằm ở viên thuốc.
Mà bắt đầu từ một đêm cơ thể không được nghỉ đúng nghĩa.
Vì sao ngủ kém làm huyết áp sáng dễ tăng?
Khi ngủ sâu, cơ thể bước vào trạng thái phục hồi.
Tim đập chậm hơn.
Mạch máu thư giãn hơn.
Huyết áp thường hạ xuống.
Hệ thần kinh được “giảm ga”.
Nhưng nếu đêm đó bạn mất ngủ, tỉnh giấc nhiều lần, ngủ nông, lo âu, đau nhức, tiểu đêm hoặc ngáy ngưng thở khi ngủ… cơ thể gần như không được nghỉ.
Hệ thần kinh giao cảm vẫn căng.
Cortisol và adrenaline dễ tăng.
Mạch máu co hơn.
Tim phải làm việc nhiều hơn.
Và sáng hôm sau, huyết áp có thể bật lên cao hơn bình thường.
Đặc biệt nguy hiểm ở người sau 40 tuổi
Sau 40 tuổi, mạch máu không còn mềm mại như trước.
Nếu kèm thêm béo bụng, mỡ máu cao, tiểu đường, stress kéo dài hoặc ngủ kém lâu ngày, huyết áp buổi sáng càng dễ dao động.
Nhiều người thấy:
Sáng dậy đau đầu.
Nặng vùng gáy.
Tim đập nhanh.
Chóng mặt nhẹ.
Người mệt dù ngủ đủ giờ.
Đo huyết áp thấy cao hơn buổi tối.
Đây là lý do huyết áp buổi sáng rất quan trọng.
Nó phản ánh cơ thể sau một đêm nghỉ ngơi có thật sự ổn không.
Một đêm ngủ kém chưa chắc là bệnh nặng
Nếu chỉ thỉnh thoảng mất ngủ một đêm, sáng huyết áp tăng nhẹ, sau nghỉ ngơi đo lại giảm về bình thường thì chưa cần quá hoảng.
Nhưng nếu tình trạng này lặp lại nhiều ngày, đặc biệt huyết áp sáng thường xuyên trên 135/85 mmHg khi đo tại nhà, cần theo dõi nghiêm túc hơn.
Không nên tự ý tăng thuốc.
Cũng không nên tự ý bỏ thuốc.
Việc đúng hơn là:
ghi lại huyết áp sáng – tối trong 5–7 ngày, kèm ghi chú hôm đó ngủ có tốt không.
Thông tin này rất quý cho bác sĩ điều chỉnh thuốc và tìm nguyên nhân.
5 việc nên làm để giảm tăng huyết áp buổi sáng
1. Ngủ đúng giờ hơn
Cố gắng lên giường và thức dậy gần một khung giờ mỗi ngày.
Cơ thể rất thích sự đều đặn.
Ngủ thất thường làm đồng hồ sinh học rối, huyết áp cũng dễ dao động hơn.
2. Giảm điện thoại trước ngủ
Lướt điện thoại đến sát giờ ngủ khiến não tỉnh lâu hơn.
Tin tức, video ngắn, bình luận, tin nhắn… đều làm hệ thần kinh khó dịu xuống.
Trước ngủ 30–60 phút, hãy giảm màn hình.
Tắt bớt đèn.
Để não được “hạ tốc”.
3. Không ăn quá no, quá muộn
Ăn tối muộn, nhiều tinh bột, nhiều dầu mỡ dễ làm đầy bụng, trào ngược, ngủ chập chờn.
Tốt nhất nên ăn tối trước khi ngủ khoảng 2–3 giờ.
Ăn vừa đủ.
Ưu tiên món dễ tiêu.
4. Hạn chế uống nhiều nước sát giờ ngủ
Uống nhiều sát giờ ngủ dễ gây tiểu đêm.
Mỗi lần thức dậy đi tiểu là một lần giấc ngủ sâu bị cắt ngang.
Nên uống đủ nước ban ngày.
Buổi tối uống vừa phải.
5. Kiểm tra ngưng thở khi ngủ nếu ngáy to
Người ngáy to, ngủ hay nghẹt thở, sáng dậy đau đầu, ban ngày buồn ngủ nhiều cần đặc biệt chú ý.
Ngưng thở khi ngủ là nguyên nhân rất hay bị bỏ sót, nhưng có thể làm huyết áp sáng tăng cao và khó kiểm soát.
Khi nào cần đi khám sớm?
Nếu sáng dậy huyết áp thường xuyên cao, kèm một trong các dấu hiệu sau, không nên chần chừ:
Đau đầu dữ dội.
Đau ngực.
Khó thở.
Yếu liệt tay chân.
Nói khó.
Mờ mắt đột ngột.
Huyết áp rất cao, ví dụ trên 180/120 mmHg.
Đây có thể là tình huống nguy hiểm, cần được xử trí y tế kịp thời.
Kết lại
Huyết áp sáng tăng không chỉ là chuyện của mạch máu.
Nó có thể là tiếng chuông báo rằng cơ thể đã trải qua một đêm quá căng thẳng.
Ngủ kém một đêm, huyết áp có thể tăng.
Ngủ kém nhiều tháng, tim mạch có thể âm thầm chịu áp lực.
Vì vậy, người sau 40 tuổi muốn kiểm soát huyết áp tốt hơn, đừng chỉ chú ý đến thuốc và muối.
Hãy bắt đầu từ một việc rất căn bản:
ngủ sâu hơn, đều hơn, và để cơ thể thật sự được phục hồi mỗi đêm.
Bạn đã từng đo huyết áp sáng cao sau một đêm mất ngủ chưa? Hãy lưu lại bài này để theo dõi huyết áp đúng hơn.
